Datganiad yn dilyn diwedd y treial yn ymwneud â marwolaeth William Cameron

Mae cyn-nyrs dalfa wedi’i ryddhau’n ddieuog heddiw o ddynladdiad trwy esgeulustod difrifol mewn perthynas â marwolaeth William Cameron tra oedd yng ngofal Heddlu Dyffryn Tafwys (TVP) yn 2020, yn dilyn treial a ddaeth i ben heddiw yn yr Old Bailey.

Cafodd Sean Cregg, cyn-weithiwr gofal iechyd proffesiynol, ei ryddhau o’r cyhuddiad o ddynladdiad trwy esgeulustod difrifol ac o gyhuddiad amgen o dan adran 7 o’r Ddeddf Iechyd a Diogelwch yn y Gwaith 1974, yn dilyn ymchwiliad gan Swyddfa Annibynnol Ymddygiad yr Heddlu (IOPC) i farwolaeth Mr Cameron.

Yn dilyn diwedd yr achos troseddol, gallwn bellach gadarnhau bod camymddwyn difrifol wedi’i brofi yn erbyn dau swyddog heddlu ac un aelod o staff yn gynharach eleni o ganlyniad i’n ymchwiliad i weithredoedd staff TVP a fu’n ymwneud â’i gadw yn y ddalfa.

Daeth Mr Cameron, 38 oed, yn anymatebol ar ôl iddo gael ei arestio yn oriau mân 8 Ionawr 2020, a bu’n rhaid ei gludo i mewn i gell dalfa wrth gyrraedd gorsaf yr heddlu.

Cafodd ei roi ar wiriadau bob hanner awr a gwelwyd ei fod yn aros yn yr un safle heb symud. Ar ôl bod yn anymatebol am fwy na phedair awr, aeth sifft newydd o staff y ddalfa i mewn i’w gell ychydig ar ôl 7am a cheisio rhoi cymorth cyntaf iddo. Galwyd ambiwlans, ond yn anffodus cyhoeddwyd fod Mr Cameron wedi marw yn yr ysbyty yn ddiweddarach y bore hwnnw.

Dywedodd Derrick Campbell, cyfarwyddwr ymgysylltu’r IOPC:

“Rydym yn nodi canlyniad y treial hwn heddiw, ac mae ein meddyliau’n parhau i fod gyda theulu a ffrindiau William Cameron a phawb sydd wedi’u heffeithio gan ei farwolaeth.

“Bu farw Mr Cameron ar ôl cael ei adael yn anymatebol ar lawr cell dalfa Heddlu Dyffryn Tafwys am bedair awr.

“Pan fydd rhywun yn marw yn nalfa’r heddlu, ein rôl ni yw ymchwilio’n annibynnol i’r holl amgylchiadau sy’n ymwneud â’u cadw.

“Mae’n glir na chafodd Mr Cameron y ddyletswydd gofal y dylai fod wedi’i gael. Cyflawnodd dau swyddog o Heddlu Dyffryn Tafwys ac un aelod o staff gamymddwyn difrifol yn y ffordd y gwnaethant ymdrin ag ef tra oedd wedi’i arestio ac yn eu dalfa.

“Mae pob un ohonynt wedi’u rhoi ar restr waharddedig y Coleg Plismona, sy’n golygu na allant weithio ym maes plismona eto.”

Fel rhan o’n ymchwiliad, cafodd ymchwilwyr IOPC gofnodion dalfa, deunydd teledu cylch cyfyng (CCTV), fideo a wisgir ar y corff, tystiolaeth fforensig a meddygol, a chyfwelwyd tystion perthnasol.

Ar ddiwedd yr ymchwiliad, ym mis Mawrth 2021, anfonwyd ffeil o dystiolaeth at Wasanaeth Erlyn y Goron (CPS), a benderfynodd gyhuddo Mr Cregg ar ôl gofyn am ddeunydd pellach i gynorthwyo ei benderfyniad. Penderfynwyd hefyd y dylai tri gweithiwr o Heddlu Dyffryn Tafwys wynebu gwrandawiadau camymddwyn difrifol, a oedd i’w trefnu gan yr heddlu.

Ym mis Ionawr 2026, cafodd y rhingyll dditectif Laura Murray ei diswyddo heb rybudd am dorri safonau ymddygiad proffesiynol yr heddlu mewn perthynas ag awdurdod, parch a chwrteisi; gorchmynion a chyfarwyddiadau; dyletswyddau a chyfrifoldebau; ac ymddygiad sy’n dwyn anfri.

Roedd hyn yn ymwneud â’i phenderfyniad, fel rhingyll y ddalfa, i awdurdodi cadw Mr Cameron yn y ddalfa ar gam, a’i rhoi ar Arsylwadau Lefel Un ar gam, sef y lefel arsylwi isaf derbyniol ar gyfer unrhyw unigolyn yn y ddalfa. Cynhelir y rhain unwaith yr awr ac nid oes angen i staff ddeffro person sydd wedi syrthio i gysgu.

Methodd hi hefyd â goruchwylio’r swyddog cadw er mwyn sicrhau bod y gwiriadau’n cael eu cynnal yn briodol; ailasesu Mr Cameron; gofyn am gymorth meddygol pan nad oedd e wedi ymateb am bedair awr; a chynnal asesiadau risg digonol a/neu briodol.

Yn yr un gwrandawiad, penderfynodd y panel y byddai’r cyn-gwnstabl Leon Cunningham, un o’r swyddogion a arestiodd Mr Cameron ac a’i cludodd i’r ddalfa, wedi cael ei ddiswyddo pe bai’n dal i wasanaethu.

Canfuwyd ei fod wedi torri safonau ymddygiad proffesiynol yr heddlu mewn perthynas ag awdurdod, parch a chwrteisi; gorchmynion a chyfarwyddiadau; dyletswyddau a chyfrifoldebau; ac ymddygiad sy’n dwyn anfri.

Roedd hyn yn ymwneud â’i fethiant i gydnabod bod angen sylw meddygol brys ar Mr Cameron, ac am fethu â mynd ag ef yn syth i’r ysbyty cyn gynted ag y daeth yn amlwg ei fod yn anymatebol.

Methodd hefyd â gofyn i Mr Cameron a oedd e wedi cymryd unrhyw gyffuriau, ag asesu’r risg yn ddigonol, ac â throsglwyddo gwybodaeth yn gywir a allai fod wedi cynorthwyo eraill wrth wneud penderfyniadau.

Ym mis Chwefror 2026, penderfynodd y panel y byddai’r swyddog cadw Jack Camp wedi cael ei ddiswyddo pe na bai eisoes wedi gadael yr heddlu, am dorri safonau ymddygiad proffesiynol yr heddlu mewn perthynas â gorchmynion a chyfarwyddiadau a dyletswyddau a chyfrifoldebau.

Roedd hyn yn ymwneud â’i fethiant i gymhwyso lefel dderbyniol o ddiwydrwydd wrth gynnal gwiriadau celloedd ac i godi pryderon ynghylch iechyd Mr Cameron.

Cafodd y tri eu rhoi ar restr waharddedig plismona.