Swyddog o Norfolk yn derbyn rhybudd ysgrifenedig terfynol ynghylch ei ymddygiad wrth arestio arddegwr

Mae swyddog o Heddlu Norfolk wedi derbyn rhybudd ysgrifenedig terfynol am ei ymddygiad, a oedd yn cynnwys defnydd gormodol o rym, wrth arestio dyn 18 oed yn Kings Lynn.

Canfuwyd mewn gwrandawiad disgyblu bod PC Thomas Colgan wedi cyflawni camymddwyn difrifol, a ddilynodd ymchwiliad gan Swyddfa Annibynnol Ymddygiad yr Heddlu (IOPC).

Yn oriau cynnar 5 Medi 2023, aeth PC Colgan a chydweithiwr i dŷ yn dilyn adroddiad bod plentyn wedi cael ei ymosod arno gan eu brawd hŷn.

Lleolodd ac arestiodd y swyddogion y person dan amheuaeth mewn ystafell wely. Defnyddiodd PC Colgan chwistrell analluogi PAVA deirgwaith. Ffeindiodd y panel nad oedd trydedd defnydd PAVA – pan oedd y dyn eisoes mewn gefynnau – yn angenrheidiol, yn gymesur, nac yn rhesymol o dan yr holl amgylchiadau.  

Cafodd y dyn ei arestio ymhellach hefyd am ymosod ar weithiwr brys pan gwnaeth e boeri ar yr heddwas.

Pan oedd y dyn yn y fan heddlu, dywedodd wrth yr heddwas oedd yn ei arestio fod ganddo Syndrom Tourette’s, ac atebodd PC Colgan drwy weiddi nad oedd ots ganddo.

Trideg munud cyn yr arestiad, roedd y ddau swyddog oedd yn bresennol wedi mynd â'r unigolyn 18 oed adref yn dilyn adroddiadau am aflonyddwch, ond ni nodwyd unrhyw droseddau.

Daeth y gwrandawiad disgyblu i ben ddydd Mercher (27 Mai) a ffeindiodd y panel fod ymddygiad cyffredinol y swyddog yn gyfystyr â chamymddwyn difrifol.

Canfuwyd ei fod wedi torri safonau ymddygiad proffesiynol yr heddlu o ran defnyddio grym; awdurdod, parch a chwrteisi; ymddygiad annheilwng; a dyletswyddau a chyfrifoldebau.

Cafodd PC Colgan rybudd ysgrifenedig terfynol a fydd yn para am ddwy flynedd.

Dywedodd Cyfarwyddwr IOPC, Emily Barry: Dylai pob swyddog drin aelodau'r cyhoedd â pharch a chwrteisi, ac roedd ymddygiad PC Colgan ymhell islaw'r safonau a ddisgwylir gan swyddogion heddlu.

“Mae'r swyddog wedi cael ei ddal yn atebol trwy'r broses ddisgyblu o ganlyniad i'n hymchwiliad annibynnol.”

Dechreuodd ein hymchwiliad ym mis Ebrill 2024 yn dilyn atgyfeiriad gwirfoddol gan Gwnstabliaeth Norfolk. 

Fel rhan o'n ymchwiliad, gwnaethom adolygu fideo corff-wisgedig, cymryd datganiadau tystion gan y rhai a oedd yn y fan a'r lle, ac adolygu polisïau a chanllawiau perthnasol yn ymwneud â'r defnydd o PAVA. 

Cwblhawyd ein ymchwiliad ym mis Chwefror 2025 a phenderfynwyd y dylai'r swyddog wynebu gweithdrefnau camymddwyn difrifol.